|
من |
تو |
او |
ما |
شما |
ايشان |
|
مَ (ma) |
تو (to) |
اِم (em) |
امو
(aamu) |
شومو (shumu) |
ايشو (ishu) |
2ـ زمان
الف) انواع ماضي
(1) ماضي ساده: فعلي كه
انجام يا عدم انجام آن به زمان گذشته بر مي گردد.
مثال:
شناختن ـ شناخته (shenakhta)
| |
اول
شخص |
دوم
شخص |
سوم
شخص |
|
مفرد |
شناختم |
شناختي |
شناخت |
|
امشناخت
omshenakht |
اتشناخت
otshenakht |
اششناخت
oshshenakht |
|
جمع |
شناختيم |
شناختيد |
شناختند |
|
مشناخت
moshenakht |
تشناخت
toshenakht |
ششناخت
shoshenakht |
(2) ماضي استمراري: فعلي كه
درگذشته بيش ازيك بار انجام شده است.
مثال: رفتن ـ چده (cheda)
|
مفرد |
مي
رفتم |
مي
رفتي |
مي
رفت |
|
اچدم
achedem |
اچدش
achedesh |
اچو
achu |
|
جمع |
مي
رفتيم |
مي
رفتيد |
مي
رفتند |
|
اچدم
achedam |
اچدي
achedi |
اچدن
acheden |
(3) ماضي بعيد: فعلي كه
درگذشته قبل از فعلي ديگر انجام شده است.
مثال:
خوردن ـ خرده (khaarda)
|
مفرد |
خورده بودم |
خورده بودي |
خورده بود |
|
امخردسون
omkhardeson |
اتخردسون
otkhardeson |
اشخردسون
oshkhardeson |
|
جمع |
خورده بوديم |
خورده بوديد |
خورده بودند |
|
مخردسون
mokhardeson |
تخردسون
tokhardeson |
شخردسون
shokhardeson |
(4) ماضي التزامي: فعلي كه
ممكن است درگذشته انجام شده باشد. ميتوان همراه اين فعل ازكلمه "شايد"
استفاده كرد.
مثال: گفتن ـ گته (gota)
|
مفرد |
(شايد) گفته باشم |
گفته
باشي |
گفته
باشد |
|
(شايد) امگتزبي
omgotezbi |
اتگتزبي
otgotezbi |
اشگتزبي
oshgotezbi |
|
جمع |
گفته
باشيم |
گفته
باشيد |
گفته
باشند |
|
مگتزبي
mogotezbi |
تگتزبي
togotezbi |
شگتزبي
shogotezbi |
(5) ماضي نقلي: فعلي كه
درگذشته انجام شده واثر آن تاكنون برجامانده است.
مثال: نوشتن ـ نوشته (neveshta)
|
مفرد |
نوشته ام |
نوشته اي |
نوشته (است) |
|
اُمنوشته
omnaveshte |
اتنوشته
otnaveshte |
اشنوشته
oshnaveshte |
|
جمع |
نوشته ايم |
نوشته ايد |
نوشته اند |
|
منوشته
monaveshte |
تنوشته
tonaveshte |
شنوشته
shonaveshte |
ب) انواع مضارع
(1) مضارع اخباري: فعلي كه
ازانجام كار يا روي دادن حالتي خبر مي دهد.
مثال: خواندن ـ خنده (khanda)
|
مفرد |
مي
خوانم |
مي
خواني |
مي
خواند |
|
اخنم
akhanem |
اخنش
akhanesh |
اخنه
akhane |
|
جمع |
مي
خوانيم |
مي
خوانيد |
مي
خوانند |
|
اخنم
akhanam |
اخني
akhani |
اخنن
akhanen |
(2) مضارع التزامي: فعلي كه انجام شدن يا
نشدن آن در حال يا آينده به صورت ترديدآميز باشد.
مثال: زدن ـ زته (zata)
|
مفرد |
بزنم |
بزني |
بزند |
|
بزنم
bezenem |
بزنش
bezenesh |
بزن
bezen |
|
جمع |
بزنيم |
بزنيد |
بزنند |
|
بزنم
bezenam |
بزني
bezeni |
بزنن
bezenen |